Wonen in Frankrijk: Verhalen uit Montcourt op het Platteland

Een lichte wind streek over de moestuin. De witte streep was inmiddels bijna verdwenen. Eerst was het een scherpe lijn geweest, helder en onmiskenbaar aanwezig. Nu was het niet meer dan een zachte waas die langzaam oploste in het blauw. Alsof de hemel zelf het spoor voorzichtig uitwiste. Ik bleef nog even staan kijken. Het raakte me meer dan ik had verwacht. Want hoe langer ik naar die vervagende streep keek, hoe meer ik dacht aan de mensen die door ons leven trekken. Sommige blijven een korte tijd, andere een leven lang. Maar uiteindelijk verdwijnt iedereen uit het zicht, net zoals dat vliegtuig allang achter de horizon was verdwenen. Toch betekent verdwijnen niet dat iets weg is. Want terwijl het vliegtuig niet meer te zien was, wist ik dat het er geweest was. Het had een teken achtergelaten aan de hemel. En zo is het misschien ook met de mensen die we missen. Opa is er niet meer. Ik kan hem niet meer zien op het balkon. Niet meer horen praten over zijn tomaten alsof het kampioenen w...

Vanmiddag bleef mijn blik rusten op de oude schouw in onze keuken. Op haar steen staat het jaartal 1837 gegrift. Eén enkel getal, achteloos uitgehouwen door handen die al bijna twee eeuwen tot stof zijn teruggekeerd. Toch staat zij hier nog altijd. Onbewogen. Onaangedaan. Alsof de tijd zelf voor haar slechts een voorbijgaande bezoeker is. Terwijl ik naar haar keek, voelde ik hoe de muren om mij heen hun zwijgen begonnen te vullen met herinneringen die ik nooit heb gekend. Dit huis staat hier al bijna tweehonderd jaar. Toen de schouw werd gebouwd, leefden mensen in een wereld die voor ons haast onvoorstelbaar is geworden. Er reden geen auto's over de wegen. Elektriciteit was een verre droom. De nachten werden verlicht door kaarsen en olielampen. Toch brandde hier vuur. Hier werd gekookt, gelachen, gerouwd, gehoopt. Hier werden kinderen geboren die inmiddels allang vergeten zijn. Hier zaten mannen en vrouwen die dachten dat hun wereld eeuwig zou duren. Hoeveel generaties hebben onder...

Donderdag in Montcourt is geen dag die zich opdringt. Hij komt niet met haast, niet met lawaai, niet met agenda's vol afspraken. Hij ontvouwt zich langzaam, alsof de tijd hier nog weet hoe ze vroeger bedoeld was. Om kwart over zeven verschijnt de bakker. Niet met fanfare, maar met de vanzelfsprekendheid van een eeuwenoud ritueel. Haar bestelwagen glijdt door het dorp, langs de stenen huizen en verweerde schuren. Bij de mensen met een abonnement verdwijnt het verse brood in een speciaal broodhuisje of zelfs in een oude regenpijp die daarvoor is ingericht. Toen ik dat voor het eerst zag, keek ik verbaasd op. Een regenpijp? Voor brood? Maar inmiddels begrijp ik het volkomen. In Montcourt heeft zelfs de eenvoud haar eigen logica en charme. Om kwart over acht verschijnt de buurman. Een Fransman van weinig woorden maar vaste gewoonten. Hij rijdt voorbij op weg naar zijn moestuin, steekt een hand op, een kort gebaar dat hier een volledig gesprek vervangt, en tuft vervolgens verder. Niet v...

Vanochtend begon de dag anders dan gepland. De lucht trok dicht, de eerste druppels tikten tegen het raam en al snel veranderde een rustige ochtend in een grijze, natte dag. Eigenlijk zou ik vandaag kersen gaan plukken. De bomen hangen vol, het fruit wacht geduldig, maar de regen besliste anders. Niet dus. Dan maar een opruimdag. In de schuur lagen al tijden oude kartonnen dozen verspreid. Van die dozen die je steeds een beetje opschuift omdat er ooit nog iets in zou kunnen zitten. Vandaag was de dag om er werk van te maken. Uitzoeken, opruimen, kleinmaken voor het oud papier. Een klus waar je niet direct naar uitkijkt, maar die toch voldoening geeft. Tussen al dat karton en stof kwam ik onverwacht iets tegen wat de tijd even stil zette: een paar oude posters die vroeger altijd bij pap en mam aan de muur hingen. Opeens was ik niet meer in de schuur, maar weer even thuis van vroeger. De vertrouwde beelden, de herinneringen die eraan vastzitten, de vanzelfsprekendheid van toen. Aj... dat...

 Nog voor de dag echt begonnen was, opende ik mijn ogen. Het eerste wat ik deed, was naar de weersverwachting kijken. Regen. Regen in aantocht. Voor velen misschien een reden om binnen te blijven, maar voor mij was het een oproep. Een teken dat de aarde wachtte. Ik sprong uit bed. Geen tijd te verliezen. De moestuin riep. Buiten hing een zware, vochtige lucht. De hemel leek haar adem in te houden. Terwijl de eerste warmte van de dag zich al aankondigde, zette ik mijn voeten op de vertrouwde grond. Vandaag moest het gebeuren. Alles moest gezaaid, gepoot en verzorgd zijn voordat de regen zijn zegen over het land zou uitstrooien. Het werk begon. De spade ging de aarde in. Rijen werden getrokken. Zaden vielen één voor één in de donkere grond, als kleine beloften voor de toekomst. Bonen, witlof, boerenkool, krootjes. En natuurlijk bloemen. Want een tuin leeft niet alleen van voedsel, maar ook van schoonheid. De uren gleden voorbij. De benauwde lucht drukte op mijn schouders. Het zweet l...

 De zon hing laag boven het erf en streek het land zacht goud.  Het was zo’n dag waarop alles stil leek te luisteren. Alleen het geritsel van de wind langs de schuur en het scherpe, vrolijke gekwetter doorbraken de rust. De zwaluwen waren er weer. Ze schoten als kleine pijlen door de lucht, laag over het gras, dan weer hoog langs het dak van de schuur. Hun vleugels sneden het licht, hun bewegingen snel en zeker, alsof ze precies wisten waar ze thuishoorden. In de schuur, rechts van de deur, zaten hun nesten. Fragiele kunstwerkjes van modder en stro, stevig vastgeplakt tegen de balken. Elk jaar opnieuw, alsof ze het verleden weigerden los te laten. De schuurdeur stond op een kier. Twee kleine ruitjes waren eruit gehaald—niet uit slordigheid, maar met opzet. Een opening naar vrijheid. Een uitnodiging. Ze vlogen erin… en eruit. Altijd in dezelfde volgorde. Eerst één, dan de ander. Dan weer twee tegelijk, vlak achter elkaar, alsof ze een wedstrijd hielden. Wie het snelst naar binn...

 Mooi weer, in de kas tussen planten, zonlicht speelt zacht langs mijn kanten. De aarde ruikt naar rust en tijd, hier voelt het leven warm en wijd. Die with a smile, denk ik soms stil, terwijl de dag vertraagt zoals ik wil. Maar tussen bloemen, groen en meer, mis ik mijn vrienden elke keer. Familie ver, toch dicht bij mij, in gedachten wandelen ze voorbij. Ik leef hier nu als God in Frankrijk, de dagen zacht, de zorgen klein. En toch vraag ik me soms weer af, terwijl de avond kleuren gaf: als geluk zo dichtbij kan zijn… wat wil ik eigenlijk nog meer dan dit moment van mij?

  De vide-grenier in Corre was een feest voor de ziel. Al vroeg stroomden de bezoekers toe, aangetrokken door de belofte van verborgen schatten en onverwachte herinneringen.  Het terrein was groot, vol gezellige kramen en lange tafels waarop het verleden lag uitgestald. Overal klonk gelach, geroezemoes en het zachte schuifelen van mensen die op zoek waren naar dat ene bijzondere voorwerp. Tussen de vele oude spullen leek elke vondst een eigen verhaal te vertellen. Een verweerde Keulse pot stond er trots bij, getekend door de jaren maar nog altijd vol karakter.  Even verderop stond iets opvallends: een nieuwe passpiegel tussen al die oude dingen. Alsof heden en verleden elkaar daar ontmoetten. Het glanzende glas weerspiegelde niet alleen de bezoekers van vandaag, maar leek ook een eerbetoon aan al die voorwerpen die hun tijd al hadden gehad. In een eenvoudige kartonnen doos lag een oude klok. Bijna verborgen tussen andere spullen, alsof niemand haar meer zag. Toch trok z...